12-07-2019

De Wet Arbeidsmarkt in Balans (WAB)

Op 28 mei 2019 heeft de Eerste Kamer het voorstel voor de Wet arbeidsmarkt in balans (Wab) aangenomen. Deze wet wijzigt het private arbeidsrecht vanaf 1 januari 2020. Het gewijzigde arbeidsrecht gaat ook gelden voor ambtenaren die onder de Wnra vallen. Met deze wet wil het kabinet een nieuw balans creëren tussen zekerheid en kansen op de arbeidsmarkt. In dit artikel een aantal van de belangrijkste wijzigingen per 1 januari 2020.

 

Het ontslagrecht

Transitievergoeding
Met de komst van de WNRA zal ook de overheidswerkgever een transitievergoeding moeten betalen wanneer het dienstverband met een werknemer eindigt. Op dit moment is de transitievergoeding alleen verschuldigd wanneer de arbeidsovereenkomst twee jaar of langer heeft geduurd.
Vanaf 1 januari 2020 krijgen werknemers vanaf de eerste dag – ook als er sprake is van een proeftijd- een transitievergoeding bij beëindiging van het dienstverband op initiatief van de werkgever.

Daarvan is in drie gevallen sprake:

  1. de arbeidsovereenkomst is door de werkgever opgezegd met instemming van de werknemer of met toestemming van het UWV;
  2. de arbeidsovereenkomst is op verzoek van de werkgever door de kantonrechter ontbonden;
  3. de tijdelijke arbeidsovereenkomst is door de werkgever niet verlengd.

Wanneer er sprake is van een beëindiging met wederzijds goedvinden (vaststellingsovereenkomst) is de werkgever niet verplicht de wettelijke transitievergoeding te betalen. Een werknemer zal echter niet snel akkoord gaan met een vaststellingsovereenkomst waarin geen of een lagere transitievergoeding is opgenomen.

Voor de transitievergoeding geldt per 1 januari 2020 één berekeningsformule: de transitievergoeding is 1/3e maandloon per dienstjaar. Het kan zijn dat er in de geldende cao alternatieve afspraken zijn gemaakt voor wat betreft het recht op een transitievergoeding. In een cao kan namelijk een gelijkwaardige voorziening zijn opgenomen wat betekent dat er mogelijk geen aanspraak op een transitievergoeding bestaat.

 Cumulatiegrond
Op dit moment is ontslag door een rechter alleen mogelijk wanneer de werkgever kan aantonen dat één van de wettelijk vastgelegde ontslaggronden van toepassing is. Bijvoorbeeld langdurige arbeidsongeschiktheid of disfunctioneren. Er zijn acht ontslaggronden (a-h grond) zoals frequent verzuim of verstoorde arbeidsrelatie. Het combineren van meerdere ontslaggronden is nu niet mogelijk. Met de komst van de cumulatiegrond (i grond) kunnen er redelijke gronden gecombineerd worden, zolang let wel dit geldt alleen voor de c tot en met h grond. Bijvoorbeeld een combinatie van disfunctioneren en frequent verzuim, de gronden c en d.
Het is uiteindelijk aan de rechter om te beoordelen of met de combinatie van twee of meer gronden sprake is van de redelijke grond tot ontslag (zoals is vereist). Er zal dan worden getoetst door de rechter of de combinatie van omstandigheden ‘zodanig is dat van de werkgever in redelijkheid niet kan worden gevergd de arbeidsovereenkomst te laten voortduren’.
Leidt de cumulatiegrond tot ontbinding, dan staat daar – in sommige gevallen- wel een extra vergoeding (maximaal 50% van de transitievergoeding) tegenover.

Proeftijd
Oorspronkelijk was de bedoeling de proeftijd voor arbeidsovereenkomsten voor onbepaalde tijd te verlengen van 2 naar 5 maanden. Maar deze verlenging is van de baan. De proeftijd blijft dus maximaal 2 maanden.

Payrolling
Werk je via een payroll constructie, dan krijg je recht op dezelfde arbeidsvoorwaarden als de eigen werknemers in de organisatie. De arbeidsvoorwaarden zoals geregeld voor uitzendwerkers worden voor payrollers buiten werking gesteld. Ook krijg je recht op een adequate pensioenregeling (per 2021). Heb je hier vragen over, neem dan contact op met de bond.

 

Arbeidsovereenkomsten

Wijziging ketenregeling
In drie jaar tijd kunnen er maximaal drie aansluitende tijdelijke arbeidsovereenkomsten worden gesloten. Een uitzondering geldt voor, invalkrachten die werkzaam zijn in het primair onderwijs en invallen wegens ziekte. Een nieuwe keten vangt aan wanneer er 6 maanden of langer tussen de contracten zit. is de periode korter dan telt het volgende tijdelijke contract dus mee voor de keten. Zou je bijvoorbeeld drie contracten krijgen met tussenpozen van 5 maanden, dan is het vierde contract een vaste aanstelling. Bij cao mag de tussenpoos van 6 maanden worden verkort naar 3 maanden. In het voorbeeld zou dan telkens een nieuwe keten beginnen waardoor het vierde contract weer een tijdelijk contract is.

Oproep contract
Ter voorkoming van onzekerheid over de omvang van de arbeid moeten oproepkrachten minstens 4 dagen van te voren worden opgeroepen door de werkgever. Wanneer de oproep wordt ingetrokken, dan is de werkgever loon verschuldigd over de oorspronkelijke oproep. De termijn van 4 dagen kan bij CAO worden beperkt, maar mag nooit minder zijn dan 1 dag. Overigens is er naar één jaar recht op een arbeidsovereenkomst met als omvang het gemiddelde van de afgelopen 12 maanden.

Heeft u nog vragen?
Als je nog vragen hebt over bijvoorbeeld jouw arbeidsovereenkomst dan kun je contact opnemen met het CNV. Als je lid bent helpt de afdeling Individuele Belangenbehartiging van CNV Overheid jou graag. Neem dan contact op via 030-7511003 of mail naar: cnvinfo@cnv.nl.

Ben je nog geen lid van CNV Overheid, maar wil je wel graag geadviseerd worden over uw arbeidsvoorwaarden en/of arbeidsovereenkomst, dan kun je lid worden via deze link: https://overheid.cnvconnectief.nl/lidmaatschap/lid-worden/direct-lid-worden/. Je hebt dan direct toegang tot gratis persoonlijk advies.

CNV draagt zorg voor:

  • Goede arbeidsvoorwaarden (cao) en een gezond werkklimaat;
  • Uitwerking van je cao in lokale arbeidsvoorwaarden;
  • Ondersteuning van de medezeggenschap;
  • Opkomen voor werknemers met een uitkering of arbeidshandicap;
  • Volledige rechtsbijstandsverzekering voor werk en privé;
  • Gratis persoonlijk advies;
  • Ondersteuning bij je professionele ontwikkeling;
  • Hulp en inspiratie bij beroepsinhoudelijke kwesties;
  • Compleet magazine, e-zines en e-mailnieuwsbrieven;
  • Themadagen, workshops en groot netwerk.